Cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh: 3 nguyên tắc bạn nên biết
Lọc là một trong những yếu tố then chốt giúp duy trì sự ổn định trong hồ thủy sinh. Trong bài viết này, Terrarium sẽ chia sẻ chi tiết cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh, giúp bạn có được một hồ cá khỏe mạnh, ít rêu và dễ chăm sóc.
Vật liệu lọc là gì và tại sao cần vật liệu lọc cho bể thủy sinh
Vật liệu lọc là các chất liệu được đặt trong hệ thống lọc để loại bỏ chất bẩn, duy trì sự ổn định của nước và hỗ trợ hệ vi sinh phát triển. Tùy theo chức năng, vật liệu lọc chia làm 3 nhóm chính:
- Lọc cơ học: Giữ lại cặn bẩn, phân cá, lá mục (bông lọc, mút lọc…)
- Lọc sinh học: Cung cấp nơi cư trú cho vi sinh vật có lợi giúp phân giải amoniac, nitrite (gốm, sứ lọc, Matrix, nham thạch…)
- Lọc hóa học: Loại bỏ tạp chất hòa tan như mùi, màu nước, độc tố (than hoạt tính, Purigen…)
Cách chọn vật liệu lọc cho bể thủy sinh
Vật liệu lọc giúp tạo nên một môi trường ổn định và bền vững cho cả cá và cây thủy sinh. Cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh sẽ tùy thuộc vào mỗi loại bể khác nhau như sau.
Các cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh
Có rất nhiều cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh. Tuy nhiên, dưới đây là 3 nguyên tắc cần lưu ý:
Chọn theo loại bể thủy sinh
Mỗi loại hồ sẽ có mục tiêu vận hành khác nhau: ưu tiên cây, cá, hay cả hai. Vì vậy, vật liệu lọc cần đáp ứng đúng nhu cầu đó.
- Bể trồng cây thủy sinh: Ưu tiên lọc sinh học (như Matrix, Substrat Pro), hạn chế than hoạt tính để tránh hấp thụ vi lượng cần thiết cho cây.
- Bể nuôi cá: Kết hợp lọc cơ học (bông lọc, mút) và sinh học. Có thể dùng thêm lọc hóa học để xử lý nước vàng, mùi tanh.
- Hồ high-tech (có CO2, ánh sáng mạnh): Cần vật liệu lọc có khả năng duy trì dòng chảy ổn định, diện tích bề mặt lớn để chứa vi sinh.
Cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh theo loại bể
Chọn theo thiết bị lọc hiện có
Mỗi loại thiết bị lọc có kích thước và khả năng xử lý khác nhau. Vật liệu nên được chọn tương thích để tối ưu hóa hiệu suất.
- Lọc thùng: Có không gian lớn, sắp xếp được đầy đủ vật liệu theo thứ tự cơ học → sinh học → hóa học.
- Lọc treo: Không gian nhỏ, nên chọn vật liệu hiệu suất cao, kích thước nhỏ gọn.
- Lọc tràn: Dễ vệ sinh, thích hợp cho bể lớn, có thể xếp lớp vật liệu dày hơn.
Cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh theo thiết bị lọc
Chọn theo mật độ sinh vật và mục tiêu hồ
Không phải hồ nào cũng cần lọc mạnh. Việc hiểu rõ mật độ sinh vật giúp bạn tránh lãng phí vật liệu không cần thiết.
- Hồ nuôi nhiều cá: Ưu tiên vật liệu lọc sinh học mạnh như sứ lọc rỗ, matrix, nham thạch để xử lý độc tố từ chất thải cá.
- Hồ trồng cây là chính: Ưu tiên vật liệu lọc giữ được dòng chảy ổn định như Matrix, Biohome, ổn định CO2, hạn chế lọc hóa học.
- Hồ nuôi tép: Cần vật liệu lọc an toàn như nham thạch hoặc sponge filter, không làm giảm vi lượng và pH quá thấp.
Cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh theo mật độ sinh vật và mục tiêu hồ
Một số lưu ý khi lựa chọn vật liệu lọc cho bể thủy sinh
Để đảm bảo hiệu quả lọc và tránh lỗi khi setup, bạn cần ghi nhớ những điểm sau trong quá trình thực hiện cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh:
- Không chỉ dùng bông lọc: Bông chỉ lọc cơ học, không có khả năng xử lý sinh học – cần kết hợp thêm vật liệu vi sinh.
- Hạn chế dùng lọc hóa học thường xuyên: Than hoạt tính, Purigen dùng ngắn hạn để xử lý nước, không nên dùng lâu dài với hồ trồng cây.
- Không rửa vật liệu lọc sinh học bằng nước máy: Nên rửa bằng nước hồ để giữ lại vi sinh.
- Sắp xếp đúng thứ tự: Cơ học ở đầu dòng chảy, sinh học ở giữa, hóa học (nếu có) ở cuối.
Một số lưu ý khi lựa chọn
Việc hiểu rõ nhu cầu hồ và cách chọn vật liệu lọc phù hợp cho bể thủy sinh, sẽ giúp bạn duy trì sự ổn định lâu dài cho hệ sinh thái trong hồ. Hy vọng những chia sẻ trên từ Terrarium sẽ giúp bạn setup hệ lọc hiệu quả, giảm rêu hại, giữ nước trong và giúp cây thủy sinh phát triển khỏe mạnh.